टेलिग्रामका सीईओ दुरोभको चेतावनीः इन्टरनेट स्वतन्त्रताभन्दा नियन्त्रणको अन्तिम हतियार बन्दैछ
असोज २६, २०८२ १५:८
काठमाडौं । मेसेजिङ एप टेलिग्रामका संस्थापक तथा सीईओ पाभेल दुरोभले इन्टरनेट ‘सूचनाको स्वतन्त्र आदानप्रदान’को माध्यमबाट ‘नियन्त्रणको अन्तिम हतियार’ मा परिणत हुँदै गएको बताएका छन् । शुक्रबार आफ्नो ४१ औँ जन्मदिनको अवसरमा सामाजिक सञ्जाल एक्समा एक पोस्ट गर्दै अर्ब पति दुरोभले इन्टरनेटको भविष्यबारे चिन्ता व्यक्त गरेका हुन् ।
उनले बेलायत, अस्ट्रेलिया, जर्मनी र युरोपेली देशले अपनाएका ‘निराशाजनक’ उपायको आलोचना गरेका छन् । दुरोभले लेखेका छन्, “म ४१ वर्षको भएँ, तर मलाई उत्सव मनाउने मन छैन । हाम्रा पिता-पुर्खाले हाम्रो लागि बनाएको स्वतन्त्र इन्टरनेट बचाउन हाम्रो पुस्तासँग समय सकिँदैछ । पहिले जसलाई सूचनाको स्वतन्त्र आदानप्रदानको बाचा भनिन्थ्यो, अहिले त्यो नै नियन्त्रण गर्ने अन्तिम हतियार बन्दै गएको छ ।”
उनले थपे, “हामी सुतिरहेका बेला एउटा अँध्यारो, निराशाजनक संसार तीव्र गतिमा आउँदैछ । हाम्रो पुस्ता इतिहासमा स्वतन्त्रता भएको अन्तिम पुस्ताको रूपमा चिनिने र त्यो स्वतन्त्रता खोसिन दिने पुस्ता बन्ने जोखिममा छ ।”
I’m turning 41, but I don’t feel like celebrating.
— Pavel Durov (@durov) October 9, 2025
Our generation is running out of time to save the free Internet built for us by our fathers.
What was once the promise of the free exchange of information is being turned into the ultimate tool of control.
Once-free countries…
आफ्नो भनाइलाई पुष्टि गर्न दुरोभले जर्मनी, बेलायत, अस्ट्रेलिया र युरोपेली सङ्घको उदाहरण दिएका छन् । “एक समयका स्वतन्त्र देशहरूले नै आज डरलाग्दा उपायहरू अपनाई रहेका छन्,” उनले अगाडि भनेका छन्, “जस्तै बेलायतमा डिजिटल परिचयपत्र, अस्ट्रेलियामा अनलाइन उमेर प्रमाणीकरण र युरोपेली सङ्घमा प्राइभेट च्याटको सामूहिक निगरानी गरिरहेका छन् ।”
जर्मनीले इन्टरनेटमा सरकारी अधिकारीको आलोचना गर्ने जोकोहीलाई दमन गरिरहेको आरोप उनले लगाएका छन् । त्यस्तै ट्वीटकै कारण हजारौँलाई बेलायतले जेल हालिरहेको छ, फ्रान्सले स्वतन्त्रता र गोपनीयताको रक्षा गर्ने प्रविधि क्षेत्रका व्यक्तिमाथि आपराधिक अनुसन्धान गरिरहेको बताएका छन् ।
रोचक कुरा के छ भने दुरोभलाई गत वर्ष अगस्टमा फ्रान्सले नियन्त्रणमा लिएको थियो । टेलिग्राममा हुने अवैध गतिविधिलाई नियन्त्रण गर्ने कार्यमा सहजीकरण गरेको आरोपमा उनी पक्राउ परेका थिए ।
फ्रान्सेली अधिकारीले टेलिग्रामको कमजोर मध्यस्थता, इन्क्रिप्टेड च्याट र डिस्पोजेबल नम्बर तथा क्रिप्टोकरेन्सीको प्रयोगले प्लेटफर्ममा ठुलो सङ्ख्यामा आपराधिक गतिविधिलाई बढावा दिएको दाबी गरेका छन् ।
आफ्नो हालैको पोस्टमा दुरोभले समाज आत्म-विनाशको बाटोमा रहेको चेतावनी दिँदै यही कारणले आफूले जन्मदिन नमनाउने बताएका छन् । उनले लेखेका छन्, “हामीले हाम्रा पुर्खाहरूको विरासतलाई धोका दिएर आफूलाई नैतिक, बौद्धिक, आर्थिक र अन्ततः जैविक रूपमा आत्म-विनाशको बाटोमा स्थापित गरेका छौँ । त्यसैले म आज उत्सव मनाउँदिन । मसँग समय सकिँदैछ । हामीसँग समय सकिँदैछ ।”
सामाजिक सञ्जाल एक्सका मालिक एलन मस्कले दुरोभको पोस्टलाई रिपोस्ट गर्दै उनको भनाइप्रति समर्थन जनाएका छन् । यद्यपि उनले दुरोभले उठाएका कुनै पनि मुद्दामा छुट्टै टिप्पणी भने गरेनन् ।
मस्कले यसअघि पनि बेलायत सरकारले सामाजिक सञ्जाल पोस्टका आधारमा प्रयोगकर्तालाई पक्राउ गरेकोमा आलोचना गरेका थिए । आफूलाई ‘अभिव्यक्ति स्वतन्त्रताको कट्टर पक्षधर’ मान्ने मस्कले गत वर्ष फ्रान्सेली अधिकारीले दुरोभलाई पक्राउ गर्नुलाई सरकारी हस्तक्षेपको संज्ञा दिएका थिए ।
पछिल्लो अध्यावधिक: असोज २६, २०८२ १५:८
