close

‘कहिले काहिँ स्टार्टअप मर्ज गर्नुपर्ने परिस्थिति आउँदो रहेछ’

टेकपाना टेकपाना

चैत ११, २०७७

‘कहिले काहिँ स्टार्टअप मर्ज गर्नुपर्ने परिस्थिति आउँदो रहेछ’

हालै मात्र कान्तिपुर मिडिया  ग्रुप अन्तर्गतको मुभर एन्ड शेकर (एम एन्ड एस) ले लोकप्रिय अनलाइन मार्केट प्लेस ‘हाम्रो बजार’ अधिग्रहण गर्‍यो । नयाँ व्यवस्थापन अन्तर्गत फुडमारियोका संस्थापक रोहित तिवारी हाम्रो बजारको नयाँ प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) बनेका छन् । यसै सन्दर्भमा तिवारीसँग हाम्रो बजारको भावी रणनीति, फुडमारियोको मर्जर, यसको भविष्य आदि विषयमा टेकपानाले कुराकानी गरेको छ ।

हाम्रो बजारलाई एम एन्ड एस ग्रुपले करोडौं लगानीमा खरिद गरेको छ । यस अघि बिक्रेताले निःशुल्क रुपमा बिना कमिसन पाउँदै आएको सुविधा अब हट्न लागेको हो ? 

हाम्रो बजार स्थापना कालदेखि नै सबैका लागि निःशुल्क रहँदै आएको छ । यो यसको सुन्दरता र मौलिक पक्ष मात्र होइन, हाम्रो बजार चल्नुको मुख्य कारण पनि हो ।

यसमा जोकसैले निःशुल्क रुपमा अकाउन्ट खोलेर सामानको खरिद बिक्री गर्न सक्छन् । यो फिचर हाम्रोबजारबाट कहिल्यै हट्दैन भन्ने कुरामा आश्वस्त पार्न चाहन्छु ।

हाम्रो बजारमा बिक्रीका लागि सामानको मूल्याङ्कन गरेर खरिद गर्ने र त्यसलाई पुनः बिक्री गर्ने रणनीति त छैन ?

हाम्रो बजारमा बिक्रेताले आफ्नो नयाँ तथा पुरानो सामानको मूल्य आफैं निर्धारण गरेर बिक्री गर्दै आएका छन् । यस्तोमा त्यसरी बिक्रीमा राखिएका सामान हाम्रोबजारले नै खरिद गरेर पुनः बिक्रीमा राख्ने कुरा हामीले सोचेका छैनौं ।

त्यस्तो काममा हामी लाग्दैनौं । बरु हामी ग्राहकले हाम्रो बजारमा राखिएका सामान पूर्ण भरोसाका साथ खरिद गर्न सकुन् भन्नेतर्फ केन्द्रीत रहन्छौं ।

त्यसका लागि छुट्टै भेरिफाइड सेक्सन बनाउने कुरा हुनसक्छ । त्यसका साथै प्रयोगकर्ता वा खरिदकर्ताले बिक्रेतालाई रिभ्यू दिनसक्ने र सार्वजनिक रुपमा देखिने गरी कमेन्ट गर्न सक्ने विषयमा पनि सोचिरहेका छौं ।

यसले बिक्रेतालाई आफ्नो सामानको उचित मूल्य पाउन र खरिदकर्तालाई पूर्ण रुपमा ढुक्क भएर सामान खरिद गर्न सहज हुनेछ । अहिले हामी हाम्रो बजारलाई थप व्यवस्थित कसरी बनाउन सकिन्छ भन्ने विषयमा दैनिक रुपमा ५०० भन्दा बढी बिक्रेताहरुबाट सुझाव संकलन गरिरहेका छौं ।

त्यसो हो भने यति धेरै लगानी गरेर त्यसको प्रतिफल चाहिँ कम्पनीले कसरी उठाउँछ ? 

हाम्रो मुख्य आम्दानीको श्रोत गुगल एड र स्थानीय विज्ञापन नै हो । दैनिक रुपमा साइट भिजिट गर्नेको संख्या राम्रै भएकाले हामीलाई त्यसबाट आम्दानी पनि राम्रै किसिमको भइरहेको हुन्छ ।

हाम्रो बजारको टिम चाहिँ कति जनाको छ ?

अहिले हामीसँग २३/२४ जनाको नियमित टिमले काम गरिरहेको छ । अब कम्पनीलाई नयाँ किसिमले अगाडि बढाउने गरी थप २०/२५ जना नयाँ कर्मचारी थप गर्दै छौं । 

अहिले हाम्रो बजारमा प्रयोगकर्ताहरु चाहिँ कति छन् ? 

अहिलेको समयमा हाम्रो बजारमा हरेक मिनेटमा २/३ वटा नयाँ पोस्टहरु आइरहेका हुन्छन् । यसरी लाखौं बिक्रेताले हाम्रो प्लेटफर्मबाट सामान बिक्री गरिररहेका छन् ।

बिक्रेताको संख्या अहिले यकिन रुपमा भन्न नसकेपनि दश लाखभन्दा बढी नै छन् । दैनिक साइट भिजिट गर्नेहरुको कुरा गर्नुहुन्छ भने करिब दुई लाख जति छ । 

तपाईंहरुलाई डेलिभरी च्यानलको अभाव महसुस हुँदैन ? 

अहिले हाम्रो प्लेटफर्मबाट सामान खरिद गर्दा डेलिभरी र नन् डेलिभरी दुवै अप्सन हुन्छ । त्यो चाहिँ सम्बन्धित बिक्रेताको कुरा हो ।

यदि तपाईं हाम्रो बजारबाट सामान बिक्री गर्दै हुनुहुन्छ भने आफैंले डेलिभरीको व्यवस्था मिलाउन सक्नुहुन्छ । डेलिभरी सुविधा छैन भने त्यो पनि खुलाउन पाउनहुन्छ । यस्तोमा ग्राहक आफैं सम्बन्धित ठाउँमा पुगेर सामान लिन सक्छन् । 

हाम्रो बजारले नै डेलिभरी सुविधा दिनेगरेको भने छैन । भविष्यमा छुट्टै डेलिभरी च्यानल बनाउने विषयमा भने हामी सोचिरहेका छौं । यदि विश्वसनीय डेलिभरी साझेदार पाएको खण्डमा सहकार्यका लागि पनि सोच्न सकिन्छ ।

तर हाम्रो प्लेटफर्ममा जति ट्राफिक छ, त्यस हिसाबले डेलिभरीको विषय सोच्न अहिलेको अवस्थामा त्यति सजिलो कुरा भने होइन । अहिले हामी साइटको ट्राफिकलाई सुक्ष्म किसिमले विश्लेषण गर्ने काम पनि गरिरहेका छौं ।

दैनिक रुपमा कति वटा कारोबार हुन्छ र सामान बिक्री हुन्छ भन्ने कुरा मूल्याङ्कन गरिसकेपछि त्यसका लागि कस्तो प्रकारको सेवा इन्टिग्रेट (समावेश वा थप) गर्न सकिन्छ भन्ने विषयमा अगाडि बढ्छौं । 

अहिले हाम्रो बजार नयाँ व्यवस्थापन अन्तर्गत आइसकेको छ । यस्तो अवस्थामा प्रयोगकर्ताले कम्पनीबाट नयाँ के अपेक्षा गर्न सक्छन् ?

मानिसहरुलाई फेसबुक चलाउन एकदमै सहज लाग्छ । त्यस्तै गरी हाम्रो बजारमा जो कसैले सहजै सामान खरिद बिक्री गर्न सक्नेगरी थप सरल र सहज कसरी बनाउन सकिन्छ भन्ने विषयमा काम गरिरहेका छौं ।

त्यसका लागि यूआई (युजर इन्टरफेस अर्थात हाम्रो बजारमा झट्ट देखिने डिजाइन तथा स्वरुप) तथा यू एक्स (युजर एक्सपिरियन्स अर्थात प्रयोगकर्ताको अनुभव) अपग्रेडको काम भइरहेको छ ।

धेरै प्रयोगकर्ताहरु पुरानै यूआई यूएक्समा अभ्यस्त भइसकेका छन् । यस्तोमा आमूल रुपमा परिवर्तन गर्दा प्रयोगकर्तामा दुविधा उत्पन्न हुनसक्ने अवस्थाप्रति पनि हामी सचेत छौं । 

यसअघि फुडमारियोको संस्थापक तथा सीईओको रुपमा रहनु भएको तपाईं अहिले हाम्रो बजारको सीईओ बन्नु भएको छ । हाम्रो बजारसँगको फुडमारियोको सहकार्य कस्तो किसिमको हो ? 

हामीले साढे ३ वर्षअघि घरका भान्सालाई बजारसँग जोड्ने गरी फुडमारियो सुरु गरेका थियौं । लकडाउन अगाडिसम्म हामी ‘फास्टेस्ट ग्रोइङ’ कम्पनीको रुपमा अगाडि बढिरहेका थियौं ।

तर कोरोना भाइरसको महामारीको समयमा लकडाउनका कारण बजारसँग जोडिएका घरका भान्साहरु बन्द हुन पुगे । विभिन्न सुरक्षा मापदण्ड अपनाउनु पर्ने र डेलिभरीमा पनि समस्या हुन थालेपछि हामीले केही समय तरकारी, मासु, फलफुल लगायतका सामग्रीहरु बिक्री गर्‍यौं ।

त्यससँगै होटल तथा रेस्टुरेन्टलाई पनि प्लेटफर्ममा जोड्दै लगेका छौं । हामीले फुडमारियोलाई हाम्राेबजारसँग मर्ज गरिसकेका छौं । यससँगै अब फुडमारियो छुट्टै अस्तित्वमा रहने छैन ।

यसको मर्जर मोडालिटीको विषय केही समयपछि मात्र खुलाउने सोचमा छौं ।  अबको केही दिनमा यसलाई हाम्रो बजारभित्रकै फुड सेक्सनको रुपमा समावेश गर्दै छौं ।

फुडमारियोको प्लेटफर्ममा आउने अर्डर पनि अब हाम्रो बजारमै रिडाइरेक्ट हुनेछ । अहिले फुडमारियोमा करिब ६ दर्जन बिक्रेता रेस्टुरेन्ट जोडिएको अवस्था छ । जसमा २० प्रतिशत मात्र घरायसी भान्साहरु छन् ।

दैनिक ७/८ हजार ट्राफिक आउने गरेकोमा अब हाम्रो बजारमा मर्ज भइसकेपछि थप बढ्ने अपेक्षा लिएका छौं । अबको नौ महिनामा हाम्रो बजारमा हजारभन्दा बढी होटेल तथा रेस्टुरेन्ट जोड्ने लक्ष्य बनाएका छौं । 

फरक प्रकृतिका दुई वटा स्टार्टअप एउटै समय ठूलो व्यवसायिक घराना अन्तर्गत सीमित हुन पुग्नुलाई कसरी बुझ्ने ?

स्टार्टअप कम्पनी ठूलो कम्पनीको अंग बन्न पुगेको यो सन्दर्भले अरु प्रविधि कम्पनीमा पनि आशा पैदा गर्छ भन्ने मेरो बुझाइ छ । हाम्रो बजार र फुडमारियो दुवैलाई ‘ग्रो’ हुनका लागि यो एउटा राम्रो अवसर हो । 

यद्यपि स्टार्टअप सुरु गर्न र त्यसलाई  स्थापित गर्दै लैजान त्यति सहज छैन । कुनै समय युट्युव पनि छुट्टै स्टार्टअप कम्पनी थियो । पछि गुगलको अंग बनिसकेपछि मात्र अहिलेको स्वरुपमा आफूलाई विकास गर्न सक्यो ।

त्यस्तै इन्स्टाग्राम पनि पछि आएर फेसबुकमा गाभिएको हो । ‘ग्रो’ हुनका लागि कहिले काहिँ स्टार्टपलाई गाभिने तथा मर्ज हुनुपर्ने अवस्था पनि आउँदो रहेछ । 

फुडमारियोको आफ्नै डेलिभरी च्यानल छ । तर हाम्रो बजार अलिक फरक किसिमकले अगाडि बढेको छ । अबको अवस्थामा फुडमारियोको डेलिभरी के हुन्छ ? 

पक्कै पनि, फुडमारियोबाट घरका भान्सा तथा रेस्टुरेन्टमा तयार भएको खाजा र खाना हामीले ग्राहकसम्म डेलिभरी दिँदै आएका थियौं ।

अब हाम्रो बजारमा गाभिएपछि यो डेलिभरी च्यानल नरहन सक्छ । यसको अर्थ हाम्रो बजारको सामान अर्डर र डेलिभरी जसरी हुन्छ, फुडमारियोमा पनि त्यही हुन्छ ।

यस्तो अवस्थामा होटेल र रेस्टुरेन्टले त नजिकको एरियामा डेलिभरी दिन सक्लान । तर घरका भान्सा त बन्द हुने भए नि होइन ? 

केही हदसम्म यसले असुविधा ल्याउन सक्छ । तर पनि घरका भान्सा बन्द हुन नदिन के गर्न सकिन्छ भन्ने विषयमा पनि हामी सोच्छौं । आशा गरौं, भोलिको दिनमा डेलिभरीको कुनै विकल्प बन्न सक्छ ।

घरका भान्सा बन्द हुने अवस्था आयो भने त फुडमारियोको मौलिकता हराउने डर छ नि, हाेइन?

केही समयका लागि हामी यो बाध्यताबाट गुज्रिनुपर्ने हुन्छ । सुरुको एक दुई महिना उहाँहरुलाई कठिनाइ पर्न सक्छ ।

सकेसम्म चाँडै घरका भान्साहरु पुनः बजारसँग जोड्ने त्यस्तो फिचर हुनसक्छ कि भन्नेतर्फ सोचिरहेका छौं । यसअघि हामी घरायसी भान्सा तथा रेस्टुरेन्टबाट १५ देखि २० प्रतिशत कमिसन र डेलिभरी शुल्क लिएर काम गर्दै आएका थियौं ।

तर हाम्रो बजारमा मर्ज भएसँगै अब भने त्यस्तो कुनै कमिसन वा शुल्क लिँदैनौं । यसबाट अर्डर बढ्ने र उहाँहरु आफैंले डेलिभरी दिनसक्ने अवस्था पनि बन्न सक्छ ।

त्यस्तो के फिचर हुनसक्छ, जसले फुडमारियोका घरका भान्सा पुनः जीवित हुन सकुन् ?

भान्साहरुलाई नजिकको अर्डर दिन सक्ने कुनै फिचर हुनसक्छ । हाम्रो बजारमा खानाको अभाव थियो, फुडमारियोले त्यसलाई पनि पूर्ति गर्छ ।

नजिकबाट धेरै अर्डर आउने अवस्था बन्यो भने डेलिभरी त्यति झन्झटपूर्ण नहुन सक्छ । डेलिभरीको आफ्नै व्यवस्था गर्न नसक्नेहरुका लागि पनि के हुनसक्छ, हामी विचार गर्छौं ।

अब सँगसँगै छुट्टै स्टार्टअप सुरु गर्ने सोच छ कि छैन ? 

अहिलेसम्म त्यसरी छुट्टै स्टार्टअप सुरु गर्ने कुनै सोच बनाएको छैन । बरु हाम्रो बजारलाई नेपालभर विस्तार गर्नेमै हाम्रो जोड रहन्छ ।